چرخه خلاقیت کربس (Krebs Cycle of Creativity) توسط نورمن فاستر (Norman Foster)، معمار برجسته بریتانیایی، و استفانو ماری (Stefano Mirti)، طراح ایتالیایی، در سال ۲۰۱۶ معرفی شد. این چرخه با الهام از چرخه کربس (Krebs Cycle) در بیوشیمی، که فرآیند تولید انرژی در سلولها را توصیف میکند، طراحی شده است. این چرخه برای نخستین بار در دهه 1930 توسط هانس کربس (Hans Adolf Krebs)، دانشمند آلمانی-انگلیسی، شناسایی شد. کربس با تحقیقاتی که روی حیوانات انجام داد، به این نتیجه رسید که یک سری واکنش‌های شیمیایی مشخص وجود دارد که منجر به تولید انرژی می‌شود. هدف اصلی این چرخه، توضیح تعاملات و همکاری های بین رشته های مختلف در فرآیند خلاقیت است.

اصول چرخه خلاقیت کربس

چرخه خلاقیت کربس چهار حوزه اصلی را در فرآیند خلاقیت شناسایی میکند:

1. هنر (Art): بیان خلاقیت فردی و احساسات.
2. علم (Science): کشف قوانین طبیعی و اصول جهان.
3. مهندسی (Engineering): تبدیل ایده ها به محصولات و سیستم های عملی.
4. طراحی (Design): ایجاد راه حل هایی که نیازهای انسانی را برآورده میکنند.

این چرخه نشان میدهد که چگونه این چهار حوزه به طور مداوم با یکدیگر تعامل دارند و از یکدیگر الهام میگیرند تا نوآوری و خلاقیت را پیش ببرند. هر حوزه به عنوان یک حلقه در چرخه عمل میکند و انتقال ایده ها و مفاهیم بین این حوزه ها باعث ایجاد تحول و پیشرفت میشود.

وضعیت کنونی چرخه خلاقیت کربس

چرخه خلاقیت کربس به عنوان یک مدل مفهومی در حوزه های مختلفی مانند آموزش، طراحی، مهندسی و هنر مورد استفاده قرار گرفته است. این چرخه به ویژه در محیط های آموزشی و پژوهشی که بر همکاری های بین رشته ای تأکید دارند، محبوبیت یافته است. بسیاری از دانشگاهها و مؤسسات آموزشی از این چرخه برای تشویق دانشجویان به تفکر فراتر از مرزهای سنتی رشته ها استفاده میکنند.

در حال حاضر، چرخه خلاقیت کربس به عنوان یک ابزار مفهومی برای درک بهتر فرآیندهای نوآوری و خلاقیت در دنیای پیچیده و به هم پیوسته امروزی مورد استفاده قرار میگیرد. این چرخه همچنین در طراحی برنامه های درسی و پروژه های تحقیقاتی که نیاز به همکاری بین رشته های مختلف دارند، کاربرد دارد.

مهم ترین متفکرانی که با چرخه خلاقیت کربس ارتباط دارند عبارتند از:

1. نورمن فاستر (Norman Foster): معمار برجسته و یکی از خالقان چرخه خلاقیت کربس.
2. استفانو ماری (Stefano Mirti): طراح و همکار نورمن فاستر در ایجاد این چرخه.
3. دیوید کلی (David Kelley): بنیانگذار IDEO و پیشرو در طراحی تفکر (Design Thinking).
4. دان نورمن (Don Norman): طراح و نویسنده مشهور در حوزه طراحی کاربرمحور.
5. جان مایدا (John Maeda): طراح و رهبر فکری در حوزه طراحی و فناوری.

منابع برای مطالعه بیشتر

1. کتاب “The Design of Everyday Things” توسط دان نورمن: این کتاب به بررسی اصول طراحی کاربرمحور و ارتباط آن با خلاقیت میپردازد.
2. کتاب “Change by Design” توسط تیم براون: این کتاب به بررسی نقش طراحی تفکر در نوآوری و خلاقیت میپردازد.
3. مقاله “The Krebs Cycle of Creativity” توسط نورمن فاستر و استفانو ماری: این مقاله به طور مفصل به توضیح چرخه خلاقیت کربس و کاربردهای آن میپردازد.
4. کتاب “Creative Confidence” توسط تام کلی و دیوید کلی: این کتاب به بررسی چگونگی پرورش خلاقیت و نوآوری در افراد و سازمانها میپردازد.
5. وبسایت IDEO (www.ideo.com): این وبسایت منابع و مطالعات موردی زیادی در مورد طراحی تفکر و خلاقیت ارائه میدهد.

چرخه خلاقیت کربس به عنوان یک مدل مفهومی قدرتمند، به درک بهتر فرآیندهای خلاقیت و نوآوری در دنیای امروز کمک میکند و نشان میدهد که چگونه همکاری بین رشته های مختلف میتواند به پیشرفت های چشمگیری منجر شود. اگر مایلید درباره این موضوع بیشتر بدانید و اطلاعات دقیق تری به دست بیاورید، به کتاب «چرخه خلاقیت کربس» نوشته محمدمهدی علی زاده مراجعه کنید.